I. Kết luận chính: Hiệu quả lọc kém chủ yếu là do sử dụng không đúng cách; vận hành khoa học là chìa khóa.
Nhiều hộ gia đình đã gặp phải tình trạng máy lọc không khí “đắt tiền nhưng không hiệu quả”. Nguyên nhân cốt lõi không phải là vấn đề chất lượng sản phẩm, mà là bỏ qua các chi tiết quan trọng như thích ứng với điều kiện sử dụng và hướng dẫn vận hành trong quá trình sử dụng. Hiệu quả lọc không khí của máy lọc không chỉ phụ thuộc vào hiệu suất của sản phẩm mà còn trực tiếp vào môi trường sử dụng và phương pháp vận hành. Để giải quyết vấn đề hiệu quả lọc kém, cần phải xác định trước các yếu tố cốt lõi ảnh hưởng đến hiệu quả, sau đó tối ưu hóa phương pháp sử dụng cho phù hợp, cụ thể là bắt đầu từ hai khía cạnh: “tránh hiểu sai + vận hành khoa học”.
II. Ba hiểu lầm cốt lõi ảnh hưởng đến hiệu quả thanh lọc
Thứ nhất, môi trường sử dụng không đủ kín khí, đây là vấn đề phổ biến nhất. Máy lọc không khí cần tạo ra chu trình lọc tuần hoàn trong không gian tương đối kín khí. Nếu cửa và cửa sổ được mở trong quá trình sử dụng, không khí ô nhiễm bên ngoài sẽ liên tục tràn vào, và tốc độ lọc sẽ không thể theo kịp tốc độ ô nhiễm xâm nhập, dẫn đến hiệu quả kém; thứ hai, không phù hợp giữa model và diện tích phòng. Nếu sử dụng model có chỉ số CADR nhỏ trong không gian lớn, phạm vi lọc sẽ không hoàn toàn, và chất lượng không khí cục bộ không được cải thiện; nếu sử dụng model có chỉ số CADR lớn trong phòng nhỏ, mặc dù có thể lọc nhanh, nhưng sẽ gây lãng phí năng lượng và tiếng ồn lớn ở tốc độ gió cao; thứ ba, bảo dưỡng bộ lọc không kịp thời. Bộ lọc là cốt lõi của quá trình lọc. Nếu không được thay thế trong thời gian dài, bộ lọc HEPA sẽ không thể giữ lại các hạt do khả năng giữ bụi bị bão hòa, và bộ lọc than hoạt tính sẽ giải phóng chất ô nhiễm sau khi bão hòa hấp phụ, điều này không chỉ làm giảm hiệu quả lọc mà còn có thể gây ô nhiễm thứ cấp.
III. Phương pháp vận hành khoa học để tối đa hóa hiệu quả thanh lọc
1. Đảm bảo độ kín khí của môi trường và giảm thiểu ô nhiễm: Đóng cửa và cửa sổ trước khi bật máy lọc không khí. Nếu cần thông gió, hãy chọn thời điểm ít ô nhiễm (như sau mưa và những ngày nắng, sáng sớm) để thông gió ngắn hạn trong 10-15 phút, sau đó đóng cửa và cửa sổ rồi bật máy lọc không khí; đối với những phòng có độ kín khí kém, hãy lắp đặt các dải bịt kín để giảm rò rỉ khí và cải thiện hiệu quả chu trình lọc.
2. Điều chỉnh tốc độ gió phù hợp với từng tình huống để cân bằng hiệu quả và trải nghiệm: Điều chỉnh tốc độ gió theo diện tích phòng và mức độ ô nhiễm: Đối với ô nhiễm nhẹ hàng ngày (như bụi trong nhà, mùi nhẹ), hãy bật chế độ tự động hoặc tốc độ gió thấp để cân bằng hiệu quả lọc, tiết kiệm năng lượng và độ yên tĩnh; đối với ô nhiễm nặng (như những ngày sương mù, nồng độ formaldehyde cao trong nhà mới), hãy bật tốc độ gió cao để nhanh chóng giảm nồng độ chất gây ô nhiễm, sau đó chuyển sang tốc độ gió thấp sau khi chất lượng không khí được cải thiện; khi sử dụng vào ban đêm trong phòng ngủ, hãy ưu tiên chế độ yên tĩnh để tránh tiếng ồn ảnh hưởng đến giấc ngủ và đảm bảo giá trị CADR của máy phù hợp với diện tích phòng ngủ để tránh việc lọc không đúng lúc.
3. Đặt máy ở vị trí hợp lý để đảm bảo lưu thông không khí tốt: Máy nên được đặt cách xa tường, đồ nội thất và các vật cản khác. Nên đặt cách tường ít nhất 30cm và cách đồ nội thất 20cm để tránh chặn các cửa hút hoặc thoát khí; ưu tiên đặt ở giữa phòng. Nếu không thể đặt ở giữa, có thể đặt ở khu vực gần nguồn ô nhiễm và có lưu thông không khí tốt (ví dụ như gần cửa bếp, cạnh đồ nội thất mới) để lọc các chất gây ô nhiễm hiệu quả hơn; tránh đặt máy lọc không khí ở nơi có ánh nắng trực tiếp hoặc khu vực ẩm ướt (ví dụ như gần cửa phòng tắm, ban công). Ánh nắng trực tiếp có thể làm tăng tốc độ lão hóa của bộ lọc, và môi trường ẩm ướt dễ tạo điều kiện cho nấm mốc và vi khuẩn phát triển trên bộ lọc HEPA, ảnh hưởng đến hiệu quả lọc và tuổi thọ của máy.
4. Bảo dưỡng bộ lọc thường xuyên để duy trì hiệu suất hoạt động: Kiểm tra và thay thế bộ lọc định kỳ theo tần suất sử dụng và mức độ ô nhiễm: Chu kỳ thay thế bộ lọc HEPA thông thường là 6-12 tháng. Nếu sử dụng trong môi trường ô nhiễm nặng trong thời gian dài, cần rút ngắn xuống còn 3-6 tháng; chu kỳ thay thế bộ lọc than hoạt tính là 3-6 tháng. Nếu có mùi khó chịu rõ rệt trong nhà và hiệu quả lọc của máy lọc giảm, cần thay thế kịp thời; một số bộ lọc sơ cấp có thể giặt (dùng để lọc tóc, bụi hạt lớn) có thể được làm sạch 1-2 lần một tháng, phơi khô rồi lắp lại để sử dụng. Ngoài ra, có thể sử dụng chức năng nhắc nhở thay thế bộ lọc của máy lọc hoặc thường xuyên quan sát màu sắc của bộ lọc (ví dụ như bộ lọc HEPA chuyển sang màu xám và đen, bộ lọc than hoạt tính có mùi) để bảo dưỡng kịp thời.
5. Loại bỏ chất gây ô nhiễm cụ thể để nâng cao hiệu quả lọc: Để loại bỏ các chất gây ô nhiễm dạng khí như formaldehyde, ngoài việc bật máy lọc không khí, bạn có thể đặt các loại cây hấp thụ formaldehyde như cây trâm bầu và cây nhện, đồng thời duy trì thông gió theo từng giai đoạn để đẩy nhanh quá trình giải phóng formaldehyde và lọc sạch; để xử lý ô nhiễm dạng hạt như PM2.5, trên cơ sở đóng cửa và cửa sổ, giảm bụi trong nhà (chẳng hạn như tránh quét nhà thường xuyên, vỗ chăn) để giảm nguồn gây ô nhiễm; nếu trong nhà có người bị dị ứng, ngoài việc bật máy lọc không khí, hãy thường xuyên vệ sinh môi trường trong nhà để giảm các chất gây dị ứng như phấn hoa và lông thú cưng, và đảm bảo máy lọc không khí được bật đủ thời gian, nên sử dụng liên tục hơn 8 tiếng mỗi ngày để tránh sự dao động chất lượng không khí do sử dụng gián đoạn.
IV. Tóm tắt: Sự kết hợp “Thông gió + Lọc không khí” để xây dựng một lớp bảo vệ không khí trong nhà vững chắc
Cuối cùng, cần nhấn mạnh rằng chức năng cốt lõi của máy lọc không khí là “lọc bỏ các chất ô nhiễm trong không khí hiện có”, và nó không thể thay thế chức năng “thay không khí trong lành” bằng cách mở cửa sổ thông gió. Trong sử dụng hàng ngày, nên tuân theo chế độ kết hợp “thông gió + lọc”: thông gió và thay không khí trong thời gian ô nhiễm nhẹ, và bật chế độ lọc trong môi trường ô nhiễm nặng hoặc kín gió. Sự kết hợp của hai chế độ này có thể đảm bảo chất lượng không khí trong nhà hiệu quả hơn. Chỉ cần tránh sử dụng sai cách và tuân theo các phương pháp vận hành và bảo dưỡng khoa học, bạn có thể giúp máy lọc không khí phát huy tối đa hiệu quả lọc và tạo ra môi trường thở trong lành cho gia đình.




